Käŋ ëbɛ̈n wïc ba ke ŋic në biäk de pïïr!
Yëŋö ye bioplästik?
Bioplastics aye keek yök tënë kä ye röt bɛɛr looi, cït mɛn de miök (cït mɛn de rap, patatith, thäät, ku kɔ̈k), kä ye yök në pïu yiic, mïïth ke thäät, lactic acid, ku kɔ̈k. Na cï keek cuat wei në ɣän ke ɣɔɔc de käŋ yiic, ke ka bïk ya thök ëbɛ̈n në aliir de carbon dioxide, pïu ku kä pïr.
- Plithtik cï looi në kä ye pïr
Yen ee wɛ̈t dït apɛi ye lueel lɔn ye plastic looi në biäk ka në biäk de tiim. Miök ku cellulose aye käŋ kaa rou ye keek bɛɛr looi bïnë ke käŋ looi. Käk ë thäät kä aye lac bɛ̈n tënë thäät ku thäät ë thäät. Lithïk ye looi në kä ye pïr yiic aye wuɔ̈ɔ̈c kenë lithïk ye looi në miök. Na cɔk kɔc juëc ya gam lɔn ye pïu ë “pïr ë pïr” ëbɛ̈n ë pïr ë pïr ë pïr ë pïr, ke kën acie yic.
- Lithïïk ye riääk
Na ye lithïk bɛ̈n bei në kä cï cak yiic ka miök, ke ka ye kë wääc kenë lithïk ye lac riääk (aguiɛɛr yenë käm käm käŋ riɔ̈ɔ̈k në ɣän wën thöŋ yiic). Lithïk kedhiɛ aye lac riääk. Ku në kë de kä ye kek looi, ke kä ye röt riɔ̈ɔ̈k në thaŋ thiin koor yic, ye lac ya wiik agut cï pɛ̈i, kek aye kek yök ke ye kä ye röt riɔ̈ɔ̈k. Acie käk ë “pïïr” ëbɛ̈n ë lithïk ë pïr ë pïr. Në thöŋ de yic, ke lithïk kɔ̈k ye yök në miök yic aye lac riääk awär lithïk “ye yök në kä pïr yiic” në ɣän wën thöŋ yiic.
- Lithïk ye lac liääp
Cït man cenë ye lueel në akut de kɔc ke America ye käŋ looi ku jɔl ya thëm de käŋ, ke lithïïk ye kek tääu në tiɔpic aye ya lithïk ye lac riääk në ɣän yenë kek tääu thïn. Käk ë lïthïk käkë acïï keek ye tek thook ke lïthïk kɔ̈k në tïŋden, ku ka lëu bïk röt riɔ̈ɔ̈k bïk ya aliir ë pïu, pïu, kä cïn pïu tɔ̈ thïn ku kä pïr ë pïu yiic ke cïn kë rɛɛc tɔ̈ thïn. Tɛ̈ cïn yen kä rɛc cï döŋ piny ee töŋ de kä ye lithïïk ye lac thök tek thook kenë lithïk ye lac riääk. Athiekic aya ba ŋic lɔn ye plastics kɔ̈k lëu bïk ya tääu në pïu yiic në dom de baai yic, ku kɔ̈k aye wïc bïk ya tääu në pïu yiic në ɣööc yic (luɔɔi de pïu ee rot lac looi ke nɔŋ atuɔ̈c dït apɛi).
Käk ë cak ë mäkäna tënë pialguɔ̈pdu & pinynhomda ë gëlgël!
Nyuɔɔthë yïn HEY12 Adin de Luɔɔi de Kubän ke Lithïk ye Riääk
1. Luɔɔi dït, gël de riɛl, gël ku gël de piny, thëm de kë cï looi cï looi.
2. Tääu ë wëu ke luɔi, cökpiny de kä ye ɣaac wei.
3. Öpërätïön stäblë, löw nöïsë, hïgë yïllëd änd sï.
4. Machine ee mac në PLC kë yenë käŋ dɔm, luɔɔi kɔ̈c yic, käm cï röt waar ye kat apɛi, luɔɔi de kä ye lac looi; në tɛ̈ɛ̈u de kä wääc ke molds alëu bïk kä wääc ke plastic looi, cï ɣet në adin ye kä juëc looi.
5. Accömödëtë ä wïdë rängë öf rëw mätërïäls.
Thaar de tuɔɔc: Pɛɛi de Thiëër ku Reu-30-2021